Zakaz trzymania psów na łańcuchach 2027: Nowe przepisy i obowiązki właścicieli

Od 28 lipca 2027 r. wchodzi w życie całkowity zakaz trzymania psów na łańcuchach. Sprawdź nowe wymogi dotyczące kojców, bud, wyjątków oraz odpowiedzialności karnej.

Zakaz trzymania psów na łańcuchach od 2027 r. – co zmienia nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt?

Po miesiącach burzliwych prac parlamentarnych i prezydenckim wecie do poprzedniej wersji projektu, w Dzienniku Ustaw została opublikowana tzw. ustawa łańcuchowa (ustawa z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o ochronie zwierząt, Dz. U. poz. 1005). Ustawa wprowadza przełomowy, generalny zakaz trzymania psów i kotów na uwięzi. Jakie konkretnie obowiązki nakłada na opiekunów zwierząt, rolników i hodowców? Kiedy nowe zasady wchodzą w życie i jakie przewidziano wyjątki?

Od kiedy obowiązuje zakaz trzymania psów na uwięzi?

Ustawa wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia, czyli dokładnie 28 lipca 2027 roku.

Roczny vacatio legis ma dać właścicielom zwierząt, rolnikom oraz opiekunom czas na dostosowanie posesji, ogrodzeń oraz infrastruktury (np. bud i kojców) do nowych, ściśle określonych wymogów prawnych.

Całkowity zakaz uwięzi – co się zmienia w prawie?

Dotychczasowe przepisy dopuszczały trzymanie psa na uwięzi (np. na łańcuchu) pod warunkiem, że uwięź miała długość co najmniej 3 metrów, a pies nie przebywał na niej dłużej niż 12 godzin w ciągu doby. Nowelizacja całkowicie odchodzi od tej regulacji. Od 28 lipca 2027 r. obowiązuje generalny zakaz trzymania psów i kotów na uwięzi w miejscu ich stałego bytowania.

Sytuacje, w których uwięź jest nadal dozwolona

Ustawa przewiduje konkretne sytuacje, w których pies lub kot może przebywać na uwięzi (np. smyczy lub lince). Są to sytuacje takie jak:

• prowadzenie na smyczy w trakcie spacerów,
• transport zwierzęcia,
• udział w wystawach, pokazach, konkursach, występach, treningach lub tresurze,
• przeprowadzanie zabiegów weterynaryjnych, profilaktycznych lub pielęgnacyjnych,
• krótkotrwałe i incydentalne uwiązanie poza miejscem stałego bytowania (z zachowaniem dobrostanu zwierzęcia),
• sytuacje wyższej konieczności poza miejscem stałego bytowania – w celu zapobieżenia bezpośredniemu zagrożeniu dla życia/zdrowia ludzi lub innych zwierząt bądź zapobieżenia szkodzie, gdy inne środki są niemożliwe do zastosowania.

Natomiast utrzymywanie psa w kojcu jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy posesja nie posiada ogrodzenia uniemożliwiającego swobodne poruszanie się lub pies stwarza bezpośrednie niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzi bądź innych zwierząt.

Jakie warunki musi spełniać legalny kojec?

1. Pojemność i swoboda ruchu – powierzchnia kojca musi umożliwiać swobodne poruszanie się oraz realizację naturalnych potrzeb biologicznych.
2. Konstrukcja – kojec musi mieć trwałą i stabilną konstrukcję.
3. Światło i powietrze – co najmniej dwa boki kojca muszą posiadać prześwity zapewniające swobodną cyrkulację powietrza oraz dostęp światła dziennego.
4. Obowiązek codziennego ruchu – psu przebywającemu w kojcu należy zapewnić codzienny ruch poza kojcem, dostosowany do jego wieku, stanu zdrowia oraz potrzeb gatunkowych i behawioralnych.

Ważne: Szczegółowe minimalne wymiary kojców (uzależnione od wysokości psa w kłębie, liczby psów oraz obecności suki ze szczeniętami) zostaną określone w nadchodzącym rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Jakie zasady dotyczą bud dla psów?

Ustawa precyzuje również wymogi techniczne i bytowe dotyczące bud dla psów przebywających na zewnątrz.

1. Materiał – buda musi być wykonana z drewna lub materiałów drewnopochodnych stanowiących skuteczną barierę termiczną.
2. Izolacja – wymagana jest izolacja cieplna chroniąca psa przed opadami, wiatrem i mrozem.
3. Odizolowanie od podłoża – buda musi być ustawiona w sposób uniemożliwiający bezpośredni kontakt spodu budy z zimnym lub wilgotnym podłożem.
4. Rozmiar – wielkość budy musi być dostosowana do gabarytów psa.
5. Zasada „jedna buda na jednego psa” – w przypadku utrzymywania większej liczby psów na zewnątrz, każdy pies musi posiadać osobną budę (wyjątkiem są suczki karmiące szczenięta do 3. miesiąca życia).

Wyłączenia podmiotowe – kogo NIE dotyczą nowe wymogi dotyczące kojców i bud?

Ustawodawca uwzględnił specyfikę niektórych branż i służb, wyłączając ze stosowania części przepisów (m.in. wymogów dotyczących bud i kojców):

• psy do celów specjalnych (np. psy służbowe policji, straży granicznej, wojska).
• psy pasterskie w trakcie sezonowego wypasu kulturowego.
• schroniska dla zwierząt.
• zarejestrowane hodowle rasowych zwierząt podlegające rejestracji w oparciu o Unijne Prawo o zdrowiu zwierząt (rozporządzenie 2016/429), w których rodzą się więcej niż dwa mioty rocznie.

Podsumowanie – jak przygotować się do zmian prawnych?

Nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt z 2026 roku stawia przed właścicielami nieruchomości i opiekunami zwierząt konkretne wymagania. Aby uniknąć odpowiedzialności prawnej po 28 lipca 2027 r., warto już teraz zweryfikować stan ogrodzenia posesji, zmierzyć planowany kojec oraz upewnić się, że buda spełnia wymogi izolacyjne.

Masz pytania dotyczące prawnej ochrony zwierząt lub obowiązków właścicieli nieruchomości?

Przepisy prawa ochrony środowiska i prawa administracyjnego bywają zawiłe, a ich niedopełnienie może grozić konsekwencjami prawnymi i finansowymi.

Jeśli masz wątpliwości dotyczące interpretacji nowych przepisów, potrzebujesz pomocy w sprawach z zakresu ochrony zwierząt, kontroli inspekcji weterynaryjnej lub sporów sąsiedzkich:

Skontaktuj się z naszą kancelarią – nasi doświadczeni prawnicy przeanalizują Twoją sytuację i pomogą w bezpiecznym dostosowaniu się do obowiązujących regulacji prawnych.