Ponad 26.000 zł kary za domowy monitoring – pierwsza taka decyzja UODO

Wstęp: Czym jest UODO?

Zanim przejdziemy do szczegółów tej przełomowej sprawy, warto wyjaśnić, czym dokładnie jest UODO. Skrót ten oznacza Urząd Ochrony Danych Osobowych, czyli państwowy organ, który stoi na straży naszej prywatności w Polsce. Na jego czele stoi Prezes UODO. Urząd ten kontroluje, czy firmy, instytucje, a także osoby prywatne przetwarzają nasze dane (w tym nasz wizerunek czy głos zarejestrowany na nagraniach) zgodnie z przepisami RODO.

Na czym polegał problem z monitoringiem?

Sprawa miała swój początek w klasycznym sąsiedzkim konflikcie. Właściciel jednej z posesji zamontował system kamer, który przez całą dobę rejestrował nie tylko obraz, ale również dźwięk. Problem polegał na tym, że zasięg urządzeń znacznie wykraczał poza granice jego prywatnej działki. Kamery bez żadnej podstawy prawnej nagrywały to, co działo się na sąsiednich nieruchomościach oraz na przylegającej do nich drodze publicznej.

Zaniepokojeni i zmęczeni ciągłym poczuciem inwigilacji sąsiedzi złożyli oficjalną skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego organ nadzorczy przyznał im rację. Prezes UODO nakazał właścicielowi kamer zaprzestanie przetwarzania wizerunku oraz głosu sąsiadów, dając mu 7 dni na demontaż urządzeń lub zmianę ich kąta widzenia tak, by obejmowały wyłącznie jego posesję.

Ignorowanie pism z urzędu nie rozwiązuje problemu

Właściciel monitoringu popełnił kluczowy błąd – całkowicie zignorował nakaz urzędu. Nie złożył odwołania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przez co decyzja stała się prawomocna. Co więcej, konsekwentnie nie odbierał korespondencji kierowanej do niego przez UODO.

Warto pamiętać, że w procedurze administracyjnej unikanie listonosza nic nie daje. Zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a., dwukrotne awizowanie przesyłki skutkuje tzw. fikcją doręczenia – pismo uznaje się za prawnie doręczone z upływem ostatniego dnia terminu, nawet jeśli adresat fizycznie nie wziął go do ręki.

26 000 zł kary za brak reakcji

W związku z rażącym lekceważeniem nakazów i dalszym bezprawnym naruszaniem prywatności innych osób (co generowało u sąsiadów stałe poczucie bycia pod nadzorem), Prezes UODO Mirosław Wróblewski wszczął kolejne postępowanie. Tym razem w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.

Prawie półroczne, niczym nieusprawiedliwione ignorowanie decyzji organu zostało uznane za istotną okoliczność obciążającą. Efekt? Kara w wysokości 26 711 zł.

Choć maksymalny pułap kar za ignorowanie nakazów organu wynosi aż 20 milionów euro, nałożona kwota i tak stanowi ogromny cios dla domowego budżetu. Co ważne, uchylanie się od jej zapłaty doprowadzi do tego, że egzekucją należności zajmie się Urząd Skarbowy, który może zająć wynagrodzenie, rachunki bankowe oraz inne składniki majątku.

Lekcja dla każdego właściciela nieruchomości

Ta sprawa to jasny sygnał dla wszystkich osób instalujących prywatne systemy bezpieczeństwa. Prawo do ochrony własności nie daje nam pełnej swobody. Twój monitoring ma prawo kontrolować wyłącznie Twoją posesję. Rejestrowanie przestrzeni publicznej (ulic, chodników) czy podwórek sąsiadów – zwłaszcza wraz z dźwiękiem – stanowi poważne naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych, które może skończyć się bardzo kosztownym procesem i dotkliwą karą finansową.

Źródło: Oficjalny komunikat Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych – https://uodo.gov.pl/pl/138/4492